Interview Sejfo Biro
Tunnelvisie
Sejfo Biro verdiende zijn brood als werktuigbouwkundige. Voor zijn glaasje wijn zorgde hij via inkomsten uit het door hemzelf opgezette schildersbedrijf. Zijn inspiratie vond hij in de muziek. Biro: “Jazz is mijn favoriete muziek en dan vooral het werk van Miles Davis. Al zijn jazz na 1960 is mooi, met als absolute topper Amandla.” Zelf speelde Biro jarenlang trombone bij het blaasorkest van Tuzla. “Wat mij prikkelt is de intensiteit van mijn emoties en die van de mensen om mij heen. In mijn dromen komt die als muziek van diep onder naar boven, de wijde ruimte in.”
De oorlog sloeg een gat in zijn carrière. Eenmaal in Nederland verruilde Biro zijn vakmanschap voor het kunstenaarschap. Muziek alleen volstond niet meer. Biro werd schilder. In zijn houtskooltekening Tunnel komen gevoel over en zin van het leven bij elkaar. Sejfo Biro: “Wij bevinden ons in de tunnel. De belangrijkste vraag tijdens ons verblijf is: ‘Wat zal er na de tunnel zijn?’ Toch is het verblijf in de tunnel belangrijk. In deze tekening wordt via de wijzende vinger de persoon, een hoofd dat uit twee hoofden bestaat, verleid tot het maken van de keuze om de tunnel in te gaan. Maar altijd speelt de duivel zijn onzichtbare rol van verleider. Met zijn wenkende hand probeert hij te voorkomen dat je de weg van de tunnel inslaat. Je hoort hem fluisteren: ‘Kom tot mij en jou zal niets meer gebeuren’. Wie de tunnel binnengaat komt in een soort toneellandschap dat verschillende werkelijkheden verbeeldt: het lopen over een koord, de vogels in je hoofd. ‘Jij hebt vogels in je hoofd’ is een Bosnische uitdrukking. Wanneer iemand dat tegen je zegt, heb je hem verrast. Het landschap buiten de tunnel staat voor de schoonheid. Daar vind je de liefde, de rust op een bankje, de kus. Eenmaal uit de tunnel gekomen, moet je oppassen. Buiten is verpletterend licht. Althans het licht kan je verpletteren als je net uit de tunnel komt. Je moet dan uitkijken dat je niet in de afgrond stort.” Deze houtskooltekening maakte Sejfo in Nederland, maar het is duidelijk dat het een ander landschap is. Het is zijn binnenwereld, het zijn de herinneringen van het landschap van zijn geboortegrond. Die geboortegrond verdwijnt nooit. Zij kan eeuwig in elke droom ongevraagd en onverwacht opduiken.
