AIDA Nederland

Iraanse cartoonist niet welkom in Nederland?

Leonie van Walstijn, mei 2011

Daryoush Korosh wordt door de IND (de immigratie en naturalisatie dienst) van plagiaat beschuldigd, zijn ‘kakkerlakken cartoon, zie afbeelding 1, zou te veel lijken op die van een Amerikaanse cartoonist. Met dit argument veegt de IND zijn asielaanvraag van tafel, hij zou verzonnen hebben cartoonist te zijn om zijn kansen op een verblijfsvergunning te vergroten.

Korosh vluchtte uit Iran nadat de autoriteiten zijn politieke activiteiten, als cartoonist en blogger op het spoor kwamen en deed tevergeefs een asielaanvraag. Plagiaat is een serieuze aantijging maar nog geen reden iemand het predicaat cartoonist af te nemen. Het bewijst hoogstens dat iemand een weinig origineel cartoonist is. En zelfs dan is het nog maar de vraag of originaliteit een kwaliteitscriterium is voor cartoonisten. Dat dit een uiterst lastige kwestie bewijst Joost Pollmann in zijn ingezonden brief in de Volkskrant van 6 april waarin hij ingaat op de zaak van Korosh. Hij brengt het Syrische e-magazine ‘Similarities’¹  te berde waarin cartoons uit de hele wereld zijn verzameld die sterke thematische overeenkomsten vertonen. Pollman vindt hiermee de perfecte onderbouwing van zijn argument dat voor cartoons, nog meer dan voor andere kunst, geldt dat ze op elkaar lijken omdat cartoons gebruik maken van universele en archetypische beelden. Afgelopen maand sprak ik met Korosh.

Wie zijn verhaal kent zou zich verbazen over de positieve instelling van deze jonge man. Alles heeft hij achter moeten laten. Enkel een USB-stick met wat cartoons kon hij uit Iran meenemen. Hij dacht op weg te zijn naar Engeland maar het werd Nederland. Ajax was zijn enige aanknopingspunt. Bij de pakken neerzitten is echter niet zijn stijl. Hij organiseerde zijn eigen inburgeringcursus, bezocht galeries, musea en reisde het land door om zich te oriënteren op de toekomst waarin hij gelooft. Hij nam een advocaat in de arm om tegen het besluit van de IND in te gaan. Afgelopen maand was oud en nieuw werk van zijn hand te zien in een tentoonstelling, zie afbeelding 1,2 en 3.²

De houding van Nederland ten opzichte van dissidente Iraniërs is zorgwekkend te noemen. Europarlementariër voor D66 Marietje Schaake besteedde er in het artikel ‘Laat Nederland vrijhaven zijn voor Iraanse dissidenten zijn’ in de Volkskrant van 26 april al aandacht aan. Politieke vluchtelingen horen in Nederland een veilige haven te vinden maar de praktijk leert dat in het afgelopen jaar niet één dissidente Iraniër in Nederland is opgevangen. Korosh praat bevlogen over zijn toekomst in Nederland. Hij is opgeleid als graficus en heeft ruime werkervaring. Deze maand komt zijn zaak voor de rechter. 

 1. http://www.syriacartoon.net/pdf/similarities-6.pdf
 2. Om veiligheidsredenen is de locatie van de tentoonstelling niet vermeld.

Afbeelding 1: De ‘kakkerlakken cartoon’ die volgens de IND teveel op een andere cartoon van een Amerikaanse cartoonist zou lijken.
Afbeelding 2: Poster studentendemonstraties
Afbeelding 3: nieuw werk ‘Stop Gallows Iranian Gays’